Wigilijne łamańce

Polska wieczerza wigilijna to pamiątka po kuchni sprzed wieków. Przedstawiciele innych nacji skupiają się raczej na kulinarnych atrakcjach samych świąt Bożego Narodzenia i ich obchodzenie kojarzą raczej z gęsią, kapłonem lub indykiem niż karpiem i śledziem.

Ta niezwykłość wynika z bardzo surowego polskiego postu, praktykowanego nie tylko w piątki, a czasem też w środy i soboty, ale także przy okazji wigilii najważniejszych świąt, np. w przeddzień Wszystkich Świętych, w wigilię Obrzezania Pańskiego (Nowego Roku), przed świętami maryjnymi czy dniami najważniejszych świętych patronów i oczywiście w przeddzień świąt Bożego Narodzenia.

Polscy kucharze przez stulecia starali się, by częste okresy postu urozmaicić i uatrakcyjnić. Potrafili godzić religijne ograniczenia z przyjemnością delektowania się niezwykłym smakiem. Ukoronowaniem postnej, formalnie skromnej, a jednocześnie wystawnej i kulinarnie wyrafinowanej uczty jest właśnie wieczerza wigilijna.

Antoni Teslar, kuchmistrz hrabiów Potockich z Krzeszowic w swojej książce wydanej w Krakowie w 1911 roku umieścił osobny rozdział poświęcony Wigilii Bożego Narodzenia. Oprócz zupy migdałowej, zupy rybnej, szczupaka, karpia i lina, rybnych „kneli” (klusek) oraz kukurydzy, uważanych wtedy za bardzo wykwintne „kanapek”, a także kawioru, śledzi, kutii na świątecznym stole znalazła się cała seria ciast, lodów, słodyczy i ciasteczek.


Łamańce
1/2 kg mąki, 10 dag miodu, 10 dag masła, 10 dag maku całego, 10 dag cukru, odrobinę soli i 4 żółtka zagnieść razem na stolnicy, wywałkować cienko, wycinać średniej wielkości kółeczka, układać na blaszce posmarowanej masłem i pokłute piec w niegorącym piecu.
Mak
Szary mak sparzony na wodzie ubić w moździerzu, osłodzić miodem, posolić odrobinę, ułożyć na talerzu kopkę i ubrać łamańcami.


Kutia.
Pszenicę obitą w stępnie ugotować do miękkości, zmieniając wodę parę razy podczas gotowania, wymyć w zimnej wodzie, odlać na sito aby zupełnie z wody wyschła, zaprawić miodem, dodając 1/4 część maku szarego, ugotowanego na wodzie i ubitego na masę, posolić (dodać można rodzynków), ułożyć na talerzu kopiec i powkładać symetrycznie łamańce.
Trwa ładowanie komentarzy...